ท่องเที่ยวไทย ไกด์

เสียงสะท้อนจากอาชีพ ไกด์ไทย กับความท้าทายบทใหม่ในธุรกิจท่องเที่ยวหลังโควิด-19

อุตสาหกรรมท่องเที่ยว คืออุตสาหกรรมหนึ่งที่ทำรายได้ให้กับประเทศไทยอย่างมหาศาลทั้งจากการท่องเที่ยวของประชาชนในประเทศและรวมไปถึงการเดินทางเข้ามาท่องเที่ยวของนักท่องเที่ยวชาวต่างชาติ ขณะที่อาชีพ มัคคุเทศก์ หรือ ไกด์ไทย คือหัวใจสำคัญของการท่องเที่ยว

มัคคุเทศก์ หนึ่งในหัวใจสำคัญของการท่องเที่ยว

อาชีพมัคคุเทศก์คือหัวใจสำคัญของการท่องเที่ยวเพราะเปรียบได้กับ “ตัวแทน” ของคนไทยทั้งหมดที่จะคอยดูแล ต้อนรับ อำนวยความสะดวก ให้ข้อมูลความรู้แก่นักท่องเที่ยว ดูแลความปลอดภัยในชีวิตและทรัพย์สินของนักท่องเที่ยวตลอดทริป และสำหรับประเทศไทย อาชีพนี้เป็นอาชีพที่ได้ถูกจัดไว้เป็นอาชีพสงวนสำหรับคนไทยเท่านั้น ตามพระราชกำหนดบริหารจัดการคนต่างด้าว พ.ศ.2560 นอกจากนี้ความน่าสนใจของอาชีพคงหนีไม่พ้นเรื่องอิสระในการท่องโลกกว้าง ในขณะที่ผลตอบแทนในแง่รายได้ก็งดงามเหมาะสมความรู้ความสามารถ และจากการที่อุตสาหกรรมการท่องเที่ยวมีรายได้ที่แพร่สะพัดและเติบโตขึ้นทุกปีจึงเป็นเหตุผลที่ทำให้มีการคาดการรณ์ว่าอาชีพมัคคุเทศก์จะเป็นอาชีพที่ได้รับความนิยม และมีจำนวนเพิ่มมากขึ้นในอนาคต

จำนวนนักท่องเที่ยวในประเทศไทยลดลงอย่างมาก เพราะโควิด-19

โดย ผศ.ดร.กัลยา สว่างคง คณะการท่องเที่ยวและการโรงแรม และ RDI มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์ เปิดเผยว่าจากข้อมูล ณ เดือนมีนาคม 2563 พบว่ามีผู้จดทะเบียนมัคคุเทศก์กับกรมการท่องเที่ยวแล้วทั้งสิ้น 82,600 คน อย่างไรก็ดีสถานการณ์การระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 ในปัจจุบัน มีผู้ติดเชื้อทั่วโลกมากกว่า 4 ล้านราย และมีผู้เสียชีวิตทั่วโลกแล้วอย่างน้อย 303,082 ราย ส่งผลกระทบต่อระบบเศรษฐกิจเป็นวงกว้างอันเนื่องมาจากมาตรการการรับมือในระดับสากลที่รัฐบาลทั่วโลกมีคำสั่งคือการกักบริเวณกลุ่มบุคคลที่มีความเสี่ยง ปิดเมือง ปิดประเทศ จำกัดการเดินทาง งดกิจกรรมที่มีการพบปะชุมนุม ส่งผลให้ภาคธุรกิจบางส่วน รวมถึงอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวทั่วโลกหยุดชะงัก โดยจำนวนนักท่องเที่ยวในประเทศไทยลดลงอย่างมาก จากเดิมที่มีการคาดการณ์ว่าจะมีนักท่องเที่ยวเดินทางมายังประเทศไทยสูงถึง 42 ล้านคน แต่เมื่อผ่านไตรมาสแรกของปีกลับพบว่าตัวเลขจำนวนนักท่องเที่ยวลดลงอย่างต่อเนื่องดังแสดงในภาพที่ 1 ซึ่งแสดงข้อมูลจำนวนนักท่องเที่ยวในช่วงเดือน กุมภาพันธ์-มีนาคม 2562 โดยหากไม่มีการระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 จะเป็นช่วงเวลาที่นักท่องเที่ยวเดินทางมายังประเทศไทยมากที่สุด

สอดคล้องกับข้อมูลจากสภาอุตสาหกรรมท่องเที่ยวแห่งประเทศไทยที่ระบุว่า ประเทศไทยเป็นประเทศที่อุตสาหกรรมท่องเที่ยวได้รับผลกระทบจากวิกฤติโควิด-19 มากที่สุด เพราะอุตสาหกรรมท่องเที่ยวในประเทศไทยคิดเป็นร้อยละ 22 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมของประเทศ ส่งผลให้แรงงานในภาคการท่องเที่ยวถูกเลิกจ้างหรือขาดรายได้ไม่ต่ำกว่า 2.3 ล้านคน (กองเศรษฐกิจท่องเที่ยวและกีฬา, 2563)

เมื่อไม่มีนักท่องเที่ยวก็ไม่มีการจ้างงานมักคุเทศก์

มักคุเทศก์จำนวนหนึ่งได้เปิดเผยว่า วิกฤตการระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 ไม่ใช่วิกฤตการณ์สาธารณสุขครั้งแรก หากแต่เป็นครั้งที่รุนแรงที่สุดเนื่องจากเป็นโรคที่สามารถติดต่อผ่านทางระบบทางเดินหายใจ ส่งผลต่อความเชื่อมั่นของนักท่องเที่ยวที่จะเดินทางท่องเที่ยว เมื่อไม่มีนักท่องเที่ยวก็ไม่มีการจ้างงานมักคุเทศก์ ทำให้กลายเป็นกลุ่มอาชีพที่ไร้งานทำมาตั้งแต่ช่วงเดือนกุมภาพันธ์ 2563 ในส่วนของมัคคุเทศก์ที่มีเงินเก็บออมจากการทำงาน ยังคงดำเนินชีวิตตามปกติได้โดยไม่ได้พยายามหารายได้พิเศษ ในขณะเดียวกันมัคคุเทศก์ที่ไม่มีการเก็บออมเงินมาก่อนต่างต้องเผชิญกับความเครียดและพยายามอย่างมากในการหาอาชีพเสริมเพื่อหารายได้พิเศษ เช่น การขายของผ่านช่องทางออนไลน์ อย่างไรก็ตามยังมีการรวมกลุ่มกันของเหล่ามัคคุเทศก์เพื่อการแบ่งปันความช่วยเหลือ การรับบริจาคสิ่งของ การส่งต่อข้อมูลข่าวสาร ทั้งนี้การช่วยเหลือจากภาครัฐเป็นสิ่งที่มีความจำเป็น หากแต่ควรเป็นไปในลักษณะของการว้าจ่างแทนที่จะช่วยเหลือแบบให้เปล่า เพื่อส่งเสริมการเรียนรู้และนำไปสู่การต่อยอดอาชีพในอนาคต

วิกฤตการณ์ที่เกิดขึ้นไม่ได้บั่นทอนกำลังใจเหล่ามัคคุเทศก์ที่จะประกอบอาชีพนี้ต่อไปแต่อย่างใดในอนาคต เพราะต่างยังเชื่อมั่นว่าเป็นอาชีพที่มั่นคงและรายได้งดงามตราบเท่าที่อุตสาหกรรมท่องเที่ยวยังคงดำเนินต่อไปเรื่อย ๆ แต่ที่สำคัญคือการดำเนินชีวิตอย่างมีแบบแผนทั้งในแง่การประกอบอาชีพเสริมเพื่อสร้างรายได้ที่นอกเหนือจากงานมัคคุเทศก์หากเกิดภาวะวิกฤตเช่นนี้ขึ้นอีก อย่างไรก็ตามมาตรการด้านสุขอนามัยหลังจากนี้อาจส่งผลต่อรูปแบบการทำงานของมัคคุเทศก์ และการเดินทางของนักท่องเที่ยว และเนื่องจากอุตสาหกรรมท่องเที่ยวมีความเชื่อมโยงกับหลายภาคธุรกิจ อาทิ โรงแรม ร้านอาหาร แหล่งท่องเที่ยว ยานพาหนะ ร้านขายของ ฯลฯ เพราะฉะนั้นความร่วมมือในการปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ของภาครัฐจากผู้ประกอบการธุรกิจที่เกี่ยวข้องจึงมีความสำคัญต่อการสร้างความเชื่อมั่นของนักท่องเที่ยว

มัคคุเทศก์ เป็นองค์ประกอบสำคัญที่จะสร้างความประทับใจแก่นักเที่ยว เป็นปัจจัยช่วยสนับสนุนให้ตัดสินใจเดินทางมาท่องเที่ยวอีกครั้ง แต่วิกฤตการณ์ทั้งหลายที่เกิดขึ้นทั้งในอดีตและปัจจุบันอาจนำไปสู่การตั้งข้อสงสัยว่า อาชีพมัคคุเทศก์ จะยังคงเป็นอาชีพที่มั่นคงหรือไม่ รวมทั้งรูปแบบการท่องเที่ยวที่เปลี่ยนแปลงไปจะทำให้อาชีพนี้ยังคงได้รับความคุ้มครองให้จัดเป็นอาชีพสงวนสำหรับคนไทยต่อไปตามเจตนารมย์ของพระราชกำหนดการบริหารจัดการการทำงานของคนต่างด้าว พ.ศ. 2560 หรือไม่ รัฐบาลและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องคงเป็นหนึ่งในไม่กี่คำตอบที่จะร่วมกันทบทวนและสรรหาแนวทางเพื่อนำพากลุ่มอาชีพ และอุตสาหกรรมท่องเที่ยวของประเทศไทยให้เดินหน้าต่อไปด้วยกัน

ที่มา : ผศ.ดร.กัลยา สว่างคง คณะการท่องเที่ยวและการโรงแรม และ RDI มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์

WRITER

RELATED

ชุมชนแม่เหาะ แลนด์มาร์คสุดอันซีนแห่งใหม่ใน แม่ฮ่องสอน

ชุมชนแม่เหาะ แลนด์มาร์คสุดอันซีนแห่งใหม่ใน แม่ฮ่องสอน

ชุมชนแม่เหาะ ในอำเภอแม่สะเรียง จังหวัดแม่ฮ่องสอน ชุมชนเล็ก ๆ ท่ามกลางหุบเขา พื้นที่แห่งนี้มีของดีมากมายซ่อนอยู่

บริษัท สยาม นาการา จํากัด เปิดเวทีประกวด Miss Heritage Thailand 2021

บริษัท สยาม นาการา จํากัด เปิดเวทีประกวด Miss Heritage Thailand 2021

บริษัท สยาม นาการา จํากัด เปิดเวทีประกวด Miss HERITAGE THAILAND 2021 สรรหาสาวงาม ตัวแทนประเทศไทย สู่เวที Miss International Beauty…

ททท. ชวนนักท่องเที่ยวออกเดินทาง ทริปท่องเที่ยว “Happiness we can share” 60 เส้นทางความสุขและการแบ่งปัน

ททท. ชวนนักท่องเที่ยวออกเดินทาง ทริปท่องเที่ยว “Happiness we can share” 60 เส้นทางความสุขและการแบ่งปัน

“Happiness we can share” 60 เส้นทางความสุขและการแบ่งปัน การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) ร่วมกับ สายการบินไทยสมายล์ สายการบินนกแอร์ สายการบินแอร์เอเชีย พร้อมพันธมิตรท่องเที่ยว

15 อุทยานฯ น่าเที่ยวช่วงหน้าฝน ชมทะเลหมอก โอบกอดธรรมชาติ

15 อุทยานฯ น่าเที่ยวช่วงหน้าฝน ชมทะเลหมอก โอบกอดธรรมชาติ

ใครหลายคนที่ชอบเที่ยวธรรมชาติ ภูเขา ป่าสีเขียว หวังพึ่งหน้าหนาวจะได้เห็นหมอกทะเลสวยๆ แต่ถ้าลองได้เที่ยวในหน้าฝน รับรองว่าจะหลงรักฤดูนี้อย่างแน่นอน เพราะเขาว่ากันว่า ทะเลหมอกในหน้าฝนนี้แหละสวยที่สุด วันนี้เรามี 10 อุทยานฯ น่าเที่ยวช่วงหน้าฝน ชมทะเลหมอก โอบกอดธรรมชาติ มาฝากเพื่อนๆ…